Ngành dệt may Việt Nam, với kim ngạch xuất khẩu đạt 44 tỷ USD trong năm 2024, tiếp tục là trụ cột kinh tế quốc gia, đứng thứ hai thế giới về xuất khẩu dệt may. Tuy nhiên, năm 2025, ngành đang đối mặt với hai thách thức lớn: giá xuất khẩu sợi giảm và sự phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu. Bài viết này phân tích số liệu mới nhất về đơn giá xuất khẩu sợi và nhập khẩu nguyên liệu, đồng thời đưa ra giải pháp để ngành dệt may Việt Nam duy trì vị thế cạnh tranh.
Tình hình đơn giá xuất khẩu sợi năm 2025
Giá xuất khẩu sợi giảm mạnh
Theo dữ liệu mới nhất từ Vietnam Exports Tracker (cập nhật tháng 7/2025), giá xuất khẩu sợi trung bình trong nửa đầu năm 2025 đạt khoảng 2.237 USD/tấn, giảm so với mức 2.433 USD/tấn vào tháng 2/2024 (giảm 22% so với năm 2023). Xu hướng này phản ánh áp lực cạnh tranh giá trên thị trường quốc tế, đặc biệt khi các thị trường lớn như Mỹ, EU và Nhật Bản yêu cầu sản phẩm chất lượng cao nhưng giá thấp.
| Thời gian | Giá xuất khẩu sợi (USD/tấn) | Ghi chú |
| Tháng 2/2024 | 2.433 | Giảm 22% so với 2023 |
| Nửa đầu 2025 (H1) | ~2.237 | Dựa trên giá trị và khối lượng xuất khẩu |
Tác động của giá xuất khẩu giảm
Lợi nhuận bị thu hẹp: Giá xuất khẩu sợi giảm khiến các doanh nghiệp dệt may khó duy trì lợi nhuận, đặc biệt khi chi phí sản xuất tăng do giá nguyên liệu và năng lượng biến động.
Áp lực đầu tư: Việc giá sợi giảm cản trở các doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ xanh và sản xuất bền vững, yếu tố quan trọng để đáp ứng yêu cầu của các hiệp định thương mại tự do (FTA) như EVFTA và CPTPP.
Cạnh tranh quốc tế: Các quốc gia như Bangladesh và Ấn Độ, với chi phí sản xuất thấp hơn, đang tạo áp lực lớn lên ngành dệt may Việt Nam.
Sự phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu
Số liệu nhập khẩu nguyên liệu năm 2024 – 2025
Năm 2024, giá trị nhập khẩu nguyên liệu dệt may đạt 25 tỷ USD, tăng 14,79% so với năm 2023, theo Tổng cục Thống kê Việt Nam. Nguyên liệu nhập khẩu chủ yếu từ Trung Quốc, bao gồm bông, sợi và vải, chiếm tỷ trọng lớn trong chuỗi cung ứng. Dù số liệu cụ thể cho năm 2025 chưa được công bố, với kim ngạch xuất khẩu dệt may nửa đầu năm 2025 đạt gần 22 tỷ USD (tăng 10%, theo Ecotextile News), giá trị nhập khẩu nguyên liệu có thể tiếp tục tăng.
| Năm | Giá trị nhập khẩu (Tỷ USD) | Tăng trưởng so với năm trước (%) | Ghi chú |
| 2024 | 25 | 14,79% | Dữ liệu từ Tổng cục Thống kê |
| 2025 | ~26-27 (ước tính) | ~4-8% (ước tính) | Dựa trên xu hướng xuất khẩu tăng 10% |
Thách thức từ phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu
Khó đáp ứng yêu cầu xuất xứ FTA: Các FTA như EVFTA yêu cầu nguyên liệu phải có xuất xứ nội địa hoặc từ các quốc gia thành viên. Tuy nhiên, tỷ lệ nội địa hóa nguyên liệu dệt may Việt Nam chỉ đạt 25-30%, khiến nhiều doanh nghiệp không tận dụng được ưu đãi thuế quan.
Rủi ro từ biến động giá: Sự phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu, đặc biệt từ Trung Quốc, khiến ngành dễ bị ảnh hưởng bởi biến động giá cả và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tác động môi trường: Việc nhập khẩu nguyên liệu không bền vững cản trở nỗ lực đáp ứng các tiêu chuẩn xanh của thị trường EU và Mỹ, như EU Green Deal và Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM).
Giải pháp cho ngành dệt may Việt Nam
1. Tăng cường nội địa hóa nguyên liệu
Phát triển chuỗi cung ứng nội địa: Đề xuất thành lập trung tâm đổi mới vật liệu thời trang (được nêu trong báo cáo của Hiệp hội Dệt May Việt Nam – VITAS, tháng 7/2025) sẽ giúp giảm phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu.
Đầu tư vào sản xuất bông và sợi nội địa: Tăng cường sản xuất bông bền vững và sợi tái chế để đáp ứng yêu cầu xuất xứ và tiêu chuẩn xanh.
2. Nâng cao giá trị sản phẩm
Chuyển đổi sang sản phẩm giá trị cao: Thay vì cạnh tranh giá thấp, doanh nghiệp cần tập trung vào các sản phẩm như áo vest, áo khoác mùa đông và đồ bơi, vốn có đơn giá xuất khẩu cao hơn.
Ứng dụng công nghệ: Sử dụng công nghệ số trong thiết kế và sản xuất để tối ưu chi phí và nâng cao chất lượng sản phẩm.
3. Đẩy mạnh sản xuất xanh
Đầu tư công nghệ xanh: Áp dụng công nghệ xử lý nước thải và tái sử dụng nguyên liệu để đáp ứng tiêu chuẩn môi trường của các thị trường lớn.
Hợp tác quốc tế: Tham gia các triển lãm như Global Sourcing Fair Việt Nam 2025 để học hỏi kinh nghiệm và kết nối với các đối tác yêu cầu tiêu chuẩn bền vững.
4. Hỗ trợ từ chính sách
Tài trợ và ưu đãi: Nghị định 205/2024/NĐ-CP cung cấp hỗ trợ 70% chi phí cho thương hiệu, công nghệ và nhân lực, giúp doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất bền vững.
Đào tạo nhân lực: Tăng cường chương trình đào tạo về sản xuất xanh và quản lý chuỗi cung ứng, phối hợp với VITAS và các tổ chức như VCCI.
Ngành dệt may Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn với mục tiêu xuất khẩu 47 – 48 tỷ USD trong năm 2025, nhưng thách thức về đơn giá xuất khẩu sợi giảm (xuống còn ~2.237 USD/tấn trong nửa đầu năm 2025) và phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu (25 tỷ USD năm 2024) đòi hỏi hành động quyết liệt. Bằng cách đầu tư vào nội địa hóa, công nghệ xanh và sản phẩm giá trị cao, ngành có thể vượt qua khó khăn, đáp ứng yêu cầu FTA và duy trì vị thế cạnh tranh.
Thông tin được tổng hợp với sự hỗ trợ từ AI và đã được biên tập viên xem xét.